Bebeğiniz için en iyi besin anne sütüdür

Korona Sürecinde Hamilelik

Her şeyin belirsiz olduğu ve genel olarak kaygı düzeyinin yüksek olduğu bir dönemden geçiyoruz. Buna bir de hamileliğin kaygıları ve soru işaretleri eklenince, bugünler sizin için daha da zorlayıcı olabilir.

Bu şekilde hissetmeniz son derece doğal sevgili anne adayı. Öte yandan, bebeğinizi sağlıkla kucağınıza alacağınız o güzel gün gelene kadar, bugünleri doğru bilgiyle, önlemlerinizi alarak, mümkün olduğunca sakin kalmaya çalışarak atlatmak en güzeli.

İşte temel sorularınıza cevaplar ve işinize yarayabilecek birkaç öneri:

Korona virüs hamileleri ne kadar etkiliyor?

Eldeki verilere göre korona virüsü, hamileleri genel nüfusu etkilediğinden daha fazla etkilemiyor. Yeni bir virüs olduğundan hamile kadınları nasıl etkilediğine dair veriler henüz net değil.

Bununla birlikte genellikle yaşlılar ve kronik hastalıkları olanlar bu virüsten daha çok etkileniyor. Virüsün bulaştığı hamile anneler hafif ila orta şiddette gribe benzer belirtiler yaşıyor.

Güvenilir sağlık kaynaklarına göre, şu ana kadar korona virüsünden ötürü can kaybı yaşayan hamile kadın yok.

Virüs gebe anneden fetüse ya da yenidoğana geçer mi?1-2

Virüs gebelikte anneden bebeğe geçer mi? Bebeğe etkisi ne olabilir? Şu anda bilinmiyor. Bu konuda yeterli kanıt yok. Araştırmalar devam ediyor.

Bu süreçte kendinizi virüsten korumak için tüm önlemleri almanızda fayda var. Öksürme, ateş ve nefes almada zorluk gibi belirtiler varsa, en kısa sürede doktora başvurulmalı.

Kendimi virüsten nasıl koruyabilirim?

Genel güvenlik önlemlerinin hepsi sizin için de geçerli sevgili anne adayları. Kamuya açık alanlardan, toplu taşımadan, kalabalıklardan uzak durun. Hastalar ya da hastalık şüphesi taşıyanlardan uzak durun. Başkalarıyla aranıza en az 2 metre mesafe koyun. Evinizi sık sık havalandırın.

Elinizi yüzünüze, ağzına, burnunuza götürmeyin. Öksürüp hapşırırsanız bunu bir kâğıt mendile yapın ve mendili hemen atın. Etrafta mendil yoksa dirseğinizin içine öksürün. Bu şekilde virüs elinize bulaşmaz.

Kendinize ait havlunuz, tabağınız, bardağınız, vs. olsun. Sosyal mesafeyi masada korumak mümkün değilse, aynı anda yemek yemek yerine sırayla yemek yiyebilirsiniz.

Telefonunuzu da düzenli olarak dezenfekte etmeyi unutmayın. Eve online alışveriş yoluyla sipariş verirseniz, poşetleri kapının önüne bırakıp gitmelerini tembih edin.

Hijyen için yapabileceğiniz en mükemmel şey, aynı zamanda en basit olan: Elinizi sık sık bol su ve sabunla 20 saniye boyunca yıkayın. İki kez “iyi ki doğdun” şarkısını söylediğinizde süre doluyor. Şarkıyı söylerken bir yandan bebeğinizin ilk doğum gününü hayal ederek gülümseyin!

Tabii burada makul olmak ve işin boyutlarını takıntıya vardırmamak önemli.

Ayrıca bu kuralları eşinizin de okumasında fayda var!

Anne sütünden bebeğe virüs bulaşır mı?

Şu anda virüsün nasıl yayıldığına dair bilgi az. Virüsü taşıyan kişi öksürdüğünde ya da hapşırdığında, havaya saçılan parçacıklar yoluyla virüs bulaşıyor. Aynı gripte olduğu gibi.

Korona virüsü taşıyan annelerle ilgili sınırlı sayıda çalışma var. Bu çalışmalarda, anne sütünde virüs bulunmamış. Ancak virüs taşıyan annelerin, anne sütüyle bebeğe virüs bulaştırıp bulaştırmadığı bilinmiyor. 

Anne sütü bebekler için en iyi besin kaynağı ancak şu anda korona virüsü bağlamında fazla bilgi yok. Emzirmeye başlamak ya da devam edip etmemek konusunda doktorunuzla birlikte karar vermeniz en doğrusu.

Korona belirtilerini taşıyorsanız ve emzirmeye uygun olduğunuza karar verildiyse3-4 ne yapabilirsiniz?

Emzirme sırasında ya da bebeğinizin yanında maske takın. Bebeğinizle temas öncesinde ya da sonrasında ellerinizi kuralına göre yıkayın.

Evdeki yüzeyleri düzenli olarak temizleyin ve dezenfekte edin.

Çok hastaysanız ve doktorunuz emzirmeye devam kararı verdiyse, sütünüzü sağıp çocuğa temiz bir kaşıkla vermek daha iyi olur. Bu esnada, daha önce belirtilen tüm hijyen önlemleri yine geçerli.

Sizi en çok neler ve kimler gülümsetiyor?

Genel olarak kaygının yüksek olduğu bu dönemde mümkün olduğunca sosyal medyadan, TV haberlerinden, olumsuz insanlardan ve kaynaklardan uzak durun. Sizi gülümsetenlere ve güldürenlere sığının. Kahkaha, pozitif düşünce bağışıklığınızı güçlendirir. Bedeninize yayacağınız mutluluk hormonları bebeğinize yayacağınız mutluluk hormonları demektir!

Okuduğunuz ya da duyduğunuz her şeye hemen inanmayın. Özellikle sosyal medya bir bilgi çöplüğü. Bilgiyi farklı ve güvenilir kaynaklardan teyit edin. Bu fiziksel ve zihinsel sağlığınız için önemli.

Akraba ve arkadaşlarla nasıl görüşeceğim?

Yüz yüze görüşmeler için iyi bir zaman değil. Teknolojiden destek alabilirsiniz. Sadece akrabalar ve arkadaşlarla değil, başka gebe annelerle birlikte de online sohbetler yapıp dertleşmek iyi olabilir.

Sanal ortamda da olsa sosyalleşmek pozitif etkiye sahip.  Skype, Zoom, Google Hangouts gibi uygulamalar sosyalleşmeye imkân tanıyor.

Kayınvalideniz “karnını seveyim” derse ne diyeceksiniz?

Kimseyle el sıkışmayın, sarılmayın ve karnınıza dokunmalarına izin vermeyin. Bütün bunlar temas demek. Kişisel mesafenizi korumaya özen gösterin. Bu kişi hastaysa ya da virüsü taşıyorsa size bulaşması anlamına gelir.

“Ama duyguları incinir” diye mi düşünüyorsunuz? “Gel de kayınvalideme anlat” mı diyorsunuz? O zaman bu yazıyı onlara okutun. Sizin ve bebeğinizin sağlığının her şeyden önemli olduğunu onlara nezaketle hatırlatın.

Vücut direncinizi arttırın

Bol su tüketmek, uykunuzu almak, stresten kendinizi korumak ve sağlıklı beslenmek bu dönemde daha da önemli. Bütün bunlar bağışıklık sisteminizi güçlendirir. Bağışıklık sisteminiz ne kadar güçlü olursa, siz ve bebeğiniz için o kadar iyi olur.

Online yoga, pilates, fitness dersleri bulup onlara katılabilirsiniz. YouTube’dan aerobik, dans, zumba videoları açabilirsiniz. Hatta daha önce denemediğiniz tai chi gibi egzotik sporları denemeye ne dersiniz? Bedeninize aşırı yüklenmeden egzersiz yapmak, stresi azaltır ve endorfin salgılatır.

Uyku miktarı ve kalitesi de stresle başa çıkmanız için önemli. Yeterli uyku, güne daha sakin başlamanızı sağlar. Kaygı ve depresyona birebirdir. Bebek doğmadan hazır uyuyabiliyorken bu fırsatı iyi değerlendirin!

Mindfulness

Kendinizi ruhen, zihnen ve bedenen rahatlatmak için mutlaka zaman ayırın. Stres düzeylerinizi düşük tutmanız, bağışıklık sisteminiz hem genel sağlığınızı korumanız için çok önemli.

Mindfulness, insanın duygularına, bedenine ve etrafına dikkat etmesidir. “Anda kalmak” diye de tabir edilir. Sizi haberlerin, belirsizliğin, öngörülemezliğin, bir şeyleri kontrol edemiyor olmanın kaygısından korur. Duygusal dayanıklılığınızı arttırır.

Bu konuda kitaplar ve videolar dışında, telefonunuzdan indirebileceğiniz ücretsiz mindfulness uygulamaları da var. Telefonunuzun uygulamalar bölümüne gidip “mindfulness” yazmanız yeterli.

Profesyonel destek

Gebelikte kaygı ve depresyon ihtimali zaten daha yüksek, şimdi buna korona kaygısı da eklendi. Bütün bu duygularınız son derece normal. Öte yandan gebelikte fazla stres, anksiyete ve depresyon için risk faktörüdür.

Lütfen bu şekilde hissediyorsanız profesyonel destek almaya çalışın. Destek almadığınızda stres düzeyleri uzun süre yüksek seviyede seyrederse sizin için de bebeğiniz için de sağlıklı olmaz. Özellikle dört duvar arasında geçirdiğimiz bugünlerde, psikolojik destek çok değerli.

Rahatlamak için başka neler yapabilirsiniz? Stres hissettiğinizde derin nefes alıp verin. Nefes egzersizleri iyi gelebilir. Yakınlarınızla duygularınızı paylaşın, içinizde tutmayın. Sizi rahatlatan ve mutlu hissettiren insanlarla iletişimde kalın.

Ünlü düşünür Kant şöyle demiş: “Hayatın çeşitli güçlüklerine karşı üç şey hediye edilmiştir; umut, uyku ve gülmek.” Zor günler geçecek. Bir bakmışısınız ki bebeğiniz sağlıkla ve mutlulukla kucağınızda. Umudunuzu koruyun. Hayatınızın o en muhteşem anlarının hayalini kurun ve gülümseyin lütfen.

Dr. Bahar Eriş

Kaynaklar

  1. https://www.cdc.gov/coronavirus/2019-ncov/prepare/pregnancy-breastfeeding.html?CDC_AA_refVal=https%3A%2F%2Fwww.cdc.gov%2Fcoronavirus%2F2019-ncov%2Fspecific-groups%2Fpregnancy-faq.html
  2. https://www.unicef.org/stories/novel-coronavirus-outbreak-what-parents-should-know#advice-breastfeeding
  3. https://www.unicef.org/stories/novel-coronavirus-outbreak-what-parents-should-know#advice-breastfeeding
  4. https://www.cdc.gov/coronavirus/2019-ncov/prepare/pregnancy-breastfeeding.html?CDC_AA_refVal=https%3A%2F%2Fwww.cdc.gov%2Fcoronavirus%2F2019-ncov%2Fspecific-groups%2Fpregnancy-faq.html