Bebeğiniz için en iyi besin anne sütüdür

Karantinada Ev İçi Rutinler

Korona virüsü salgını sona erene kadar bir süre için hep birlikte evdeyiz. Aynı evin içinde yaşamak her aile için farklı bir deneyim. Bu süreç, her aile için farklı nedenlerle zor olabilir. Bu zorlu süreçte evin içinde çocukla birlikteyken organize olmanız ve rutininizi gözden geçirmeniz için birkaç öneri:

Duyusal oyun köşesi

Özellikle 12 -24 ay döneminde, duyusal oyunlar ön plandadır. Duyusal oyun, beş duyuyu içeren oyundur: Görme, koklama, işitme, dokunma, tatma duyuları. Hayatın bu döneminde amaç, dünyayı beş duyuyla keşfetmektir.

 “Duyusal oyun köşesi” sözü gözünüzü korkutmasın. Kurması çok zor değil. Şaşalı oyun ya da oyuncaklara ihtiyaç yok. Büyükçe bir plastik kabın içine her seferinde pirinç, kum ya da su gibi farklı malzemeler koyabilirsiniz. Bardak, kaşık, plastik oyuncaklar gibi gereçlerle destekleyebilirsiniz.

Çocuğunuz bunlarla bir köşede mutlu mesut oynayacaktır. Bu esnada siz de kendi köşenizde işlerinizi halledebilirsiniz.

Ortak aktivite saati/köşesi

Bazı aktiviteler sırasında bebeğiniz/çocuğunuz da size eşlik edebilir. Mesela yoga yaparken yoga matınızın yanına bir de ufak mat ya da havlu atabilirsiniz. Birlikte derin nefis egzersizleri yapabilirsiniz. Online videolar açıp birlikte dans edebilirsiniz.

Ya da evin içinde ortak bir dinlenme köşesi kurabilirsiniz. Belki yer yastıklarından bir okuma köşesi yapıp birlikte okuma saati yapabilirsiniz. Siz kitap okurken o da kendi kitabına bakabilir ya da oyuncaklarıyla oynayabilir. Siz bir kulaklık takıp rahatlatıcı müzikler dinlerken o da kulaklığını takıp masal dinleyebilir.

Birlikte bir sanat köşeniz de olabilir. Mesela siz resim yaparken o da parmak boyama sanatını icra eder! Amaç, birlikte ama yalnız rahatlamak için zaman ve mekan yaratmak.

Korona köşesi

Bazı aileler evlerinin bir odasını “kirli odası” yapıyor. Dışarıdan gelir gelmez o odada kıyafetlerini çıkarıyorlar. Havalanacakları o odada havalandırıyorlar. Dışarıdan gelen poşet ve çantaları o odada tutuyorlar. Anahtarlık ve bozuk para gibi dışarıdan gelen eşyalar da buraya konuluyor ve burada temizleniyor.

Siz de ayrı bir oda ayıramasanız da ev içinde ayrı bir “korona köşesi” oluşturabilirsiniz.

Ayrıca umuyoruz ki ihtiyaç olmaz ama korona virüsü taşıyan bir aile üyesi olursa, ona ev içinde ayrı bir alan belirlemeniz gerekecek. 

Oyun parkları out, koltuk üstleri in

Eviniz ormanın yanı başında ya da tenha bir bölgedeyse, kimselerin olmadığı bir yerdeyse, yürüyüşlere çıkabilirsiniz. Önemli olan insanlarla temas halinde olmamak. Öte yandan çocuğunuzu bu dönemde kamuya açık oyun parklarına götürmeniz önerilmiyor. Virüs metal yüzeylerde günlerce kalabiliyor.

Demek oluyor ki bu dönemde evin içi bir süreliğine mini bir çocuk parkına dönüşebilir. Koltuklar üzerinde zıplamak, koridorda futbol maçları, salonda koşu parkurları bir süreliğine yeni normal olabilir. Bu olağanüstü hal döneminde evinizin darmadağın olması kadar doğal bir şey yok. Bunu sabır becerilerinizi geliştirme fırsatı olarak düşünün!

Bu dönemde “düzenli ev” algınızla ilgili fabrika ayarlarınızı gözden geçirin. Ruhsal ve fiziksel sağlığınız bu süreçte daha önemli. Bırakınız ev biraz dağınık olsun. Hem dağınıklık yaratıcılığın da anasıdır!

Esnek TV izleme saatleri

Normal koşullar altında uzmanlar, hayatın ilk iki yılında çocukların sağlıklı gelişimi açısından ekranla buluşmasını önermiyor. Ancak içinde bulunduğumuz koşullar normalden çok uzak. Evde çocukla birlikte on ayrı işi birden yönetmeye çalışırken, akıl sağlığınızı da yitirmemek için ekrandan biraz destek alabilirsiniz.

Amerikan Pediatri Akademisi İletişim ve Medya Konseyi, bu dönemde çocukların 18 ayın altında da az da olsa ekrana maruz kalabileceğini belirtti. Gün içinde onlarla anlamlı bir etkileşim kurmaya zaman ayırdığınız sürece, bu zor zamanlarda ekran konusunda bir miktar esnek olunabileceğini açıkladı.

Sıfır ekran politikanızı makul sürelerle ekran politikasına dönüştürebilirsiniz.

Kendinizi suçlu hissetmeyin. Mükemmel anne baba olma fantezisi için (ki bu bir fantezi) yanlış zaman. Şu anda birinci önceliğiniz duygusal sağlığınızı korumak.

Öte yandan çocuk TV izlerken siz de o süreyi verimli kullanın. Kendinizi paniğe salacak korona haberleri okumayın. Bunun yerine kendinizi rahatlatacak şeylere odaklanmanız daha verimli ve sağlıklı bir seçim olur. 

Kendinize ait bir köşe

Her şeyi birlikte yapmanız gerekmiyor. Bazı şeyler çocukla, bazı şeyler ise yalnız yapılabilir. Kendi kendinize kalmak bu dönemde bir lüks değil; ucu belli olmayan bu süreçte ruhsal sağlığınızı ve dayanıklılığınızı korumak için bir ihtiyaç.

Neleri ailece, neleri tek başınıza yapmak istediğinizi düşünün. Evin içinde kendi başınıza kalacağınız alanı ve zamanı belirleyin. Eşiniz de evdeyse, bu konuda birbirinize destek olup dönüşümlü bir “ben zamanı” planı yapabilirsiniz. Evin bir köşesini buna ayırabilirsiniz. 20-30 dakikalık bir yalnızlık molası bile tazelenmiş hissetmenizi sağlar.

Bütün cihazlarda ulaşılabilir platformlar

Çalışan bir annesiniz ve bebekle evdesiniz. Bebeğinizi uyutmak istediğiniz zaman bilgisayarın başından kalkmanız gerekiyor. Öte yandan çalışmaya da ara verme şansınız yok. Dosyalarınıza telefon, bilgisayar ve tablet gibi cihazlardan girmenizi sağlayan platformlar var (Google Drive gibi.) Dosyalarınıza bu şekilde istediğiniz herhangi bir cihazdan ulaşabilmek, ev içinde mobilitenizi arttırır.

Kucağınızda bebeğinizi pışpışlarken, bir taraftan da belki telefonun dikte özelliğini kullanarak dosyaya yazınızı sesli olarak girmeye devam edebilirsiniz. Fazla mı iddialı buldunuz? Yapan ve verim aldığını belirten anneler var.

Paket servis dostunuz değil

Bu süreçte dışarıdan yemek siparişini azaltmak öneriliyor. Korona virüsünü atlatmada temel önlem insanlarla teması kesmek ya da minimum düzeyde tutmak. Cansız nesnelerden de virüsün yayılabildiği düşünülüyor. Virüsün plastik ve paslanmaz çelik üzerinde birkaç gün hayatta kalabildiği, plastik cep telefonu kılıflarına ve paketlere yapışabileceği söyleniyor.

Yani paket servis iyi fikir olmayabilir. Evde hijyenik koşullardan kendi yemeğinizi hazırlamak daha güvenilir. Öte yandan dışarıdan sipariş verdiyseniz, ambalaja dokunduktan sonra hemen elleri yıkayın.

Temizlik malzemelerini ortalıktan kaldırın

Uzmanlar bu dönemde nevresimler ve havluların daha sık yıkanabileceğini belirtiyor. Evdeki yüzeyleri ve dolapları silmeyi öneriyor. Bu esnada temizlik malzemeleri ortada kalabilir, bu da çocuk için bir tehlike. Temizlik malzemeleri çocukların ulaşamayacağı yerlerde saklanmalı. Dolap kilidi kullanmak da iyi bir fikir.

Dr. Bahar Eriş